?

Log in

No account? Create an account
Հաղթանակների վնասի մասին - groul as a'housekeeper — LiveJournal [entries|archive|friends|userinfo]
Groul

[ website | Armenian Library ]
[ userinfo | livejournal userinfo ]
[ archive | journal archive ]

Links
[Links:| [ Armenian Library ] [ Геноцид армян ] [ Карабахский конфликт ] [ Ռազմինֆո ] [ Բառարան | Словарь ] [ Пресс-архив карабахской войны ] ]

Հաղթանակների վնասի մասին [Mar. 27th, 2007|12:46 am]
Groul
[Tags|, , , , ]

Մեզ՝ հայերիս, հաղթանակները հակացուցված են։ Ամենափոքր իսկ հաղթանակը ընկալում ենք որպես վերջնական եւ անդարձելի։ Հեշտությամբ մոռանում ենք, որ ցանկացած հաղթանակ նշանակում է նաեւ պարտվածի ատելություն դեպի հաղթողը ու վրեժի ծարավ, ինչից եւ բխում է նոր պատերազմի անխուսափելիությունը։ «Վա՜յ, ի՞նչ պատերազմ, այ ախպեր, ջարդել ենք, պետք ըլնի նորից կջարդենք, բա ոնց։ Մի վնուշկվի։» — մոտավորապես այսպես կարելի է նկարագրել մեր վերաբերմունքը ռազմավարական պլանավորմանը։

Օտարները և նրանց կապկող հայազգի օտարամոլները շատ են սիրում հեգնել, թե իբր ամեն հարցում կառչում ենք պատմությունից, ապրում ենք միայն անցյալով։ Սուտ է։ Անցյալով չենք ապրում, պատմությունն էլ չգիտենք. չենք էլ ուզում իմանալ։ Ապրում ենք միայն այս օրով, վաղվա մասին մտածում միայն մեր բնակարանի, կրպակի, լավագույն դեպքում խանութի մակարդակով։ Առեւտրական հանրապետություն ենք, ուր ցածրաստիճան պաշտոնյայից մինչեւ նախարարներ ու գեներալներ բոլորը առեւտրական են։ «Թուրքիան սպառնալի՞ք է։ Այ ցավդ տանեմ, ամենամեծ սպառնալիքը հարկայինն ա, մեկ էլ դոլարի կուրսը։ Թուրքերը լավ էլ ղայդին մարդիկ են, հենա էրկու անգամ Թուրքիա առեւտրի եմ գնացել։ Ատ դուշի թասիբով ժողովուրդ ա։»

Ամեն օր կրկնում ենք վաղ ու մոտ անցյալի սխալները. կրկնում, հաջորդ օրը մոռանում... ու նորից կրկնում։ Սխալները կուտակվում են, կուտակվում, այնուհետեւ կարծես թե հերթական աննշան զիջումից-կորուստից հետո մեզ համար լրիվ անսպասելիորեն հայտնվում ենք անդարձելիության կետի (точка невозврата) մոտ։ Խուճապահար զարթնում ենք ու մայկա-տռուսիկով բռնվում կենաց-մահու կռվի. հսկայական կորուստներով պոկում ենք ևս տաս-քսան-երեսուն-քառասուն տարի գոյատեւելու իրավունք։ Ու անմիջապես արխայնանում։

Սակայն այս բոլորաշրջաններից (циклы) եւ ամեն մեկում ունենում ենք անվերադարձ կորուստներ, որոնք երբեք ի վիճակի չենք լինում լիովին վերականգնել։ Հայությանը վերջին մի քանի դարերի ընթացքում երեւի թե ընդամենը երկու անգամ է հաջողվել խախտել այս տաղկալի սցենարը. Ա. 1829–30 թթ. Արեւելյան Հայաստանը վերաբնակեցումով (ցավոք, նաեւ ի հաշիվ Արեւմտյան Հայաստանի հայաթափման), Բ. 1950-1970-ականներին ՀԽՍՀ-ում մարդկային ու մասնավորապես մտավորական/մշակութային պաշարի վերականգնումով։

Եւ վերջ։ Կուզենայի նաեւ գրել «Գ. 1991 թ. անկախության վերականգնումով ու Արցախյան հաղթանակով», բայց համառորեն մտքիս է գալիս հետեւյալ հոռետեսական համեմատությունների շարանը.

Սարդարաբադ -> Արցախյան պատերազմ
Կարսի հանձնում/Առաջին հանրապետության կործանում -> ՞ ՞ ՞

Մեզ՝ հայերիս, հաղթանակները հակացուցված են։ Հաղթանակին հետեւող կեղծ ապահովության զգացմունքն է մեր տունը քանդում։ Ոսոխին երկու ապտակ տալով համարում ենք գործն ավարտված, խնդիրը՝ մեկընդմիշտ լուծված։ Անավարտ գոյամարտը անվանում ենք հաղթանակով պսակված ազատամարտ, իսկ քանի որ հաղթել ենք ազատամարտում, ապա ազատ ենք, ուրեմն կարող ենք ցրվել տներով։

Գրում է Կոմանդոսը (Արկադի Տեր-Թադեւոսյանը).

Июнь– Июль 1992

После взятия Шуши и открытия Лачинского коридора в Арцахе наступила эйфория от одержанных побед, на фоне которой резко обострилось политическое противоборство между АОД-овским руководством РА, их сторонниками в Арцахе и партией Дашнакцутюн. Руководство Армении решило предпринять все возможные меры для усиления давления на своего политического оппонента для скорейшей передачи власти в Арцахе своим сторонникам.

Противостояние достигло своего апогея на очередной сессии Верховного Совета НКР в первых числах июня 1992 года, во время которой депутаты намеревались избрать нового председателя Верховного Совета, должность которой оставалась вакантной после смерти Артура Мкртчяна. Основным претендентом на этот пост был один из видных арцахских деятелей партии “Дашнакцутюн” Шаген Мегрян. Однако по итогам голосования ему не хватило для избрания всего нескольких голосов, а новый председатель Верховного Совета НКР так и не был избран.

...

Народу и даже части командного состава казалось, что война окончена, и многие отряды из Армении возвращались домой без разрешения командования. Участились факты кражи оружия, скудные боеприпасы к стрелковому оружию расстреливались бесцельной пальбой в воздух.

Գեւորգ Յազիճյանը գրում է Կարսի հանձնման խայտառակ օրերի մասին.

Տարօրինակ է, որ հուշագրողների մեծ մասը Կարսի անկումը համարում է «չսպասված կորուստ», «անսպասելի», «անակնկալ» (Հայ Գնդունի); «անակնկալ», «անակնկալ նույնիսկ զինվորական բարձր իշխանության համար» (Գարեգին արք. Հովսեփյանց)...

Պատերազմին անպատրաստ լինելու փաստը հաստատում են շատ հուշագրողներ, որոնց շարքում՝ Սիմոն Վրացյանն ու Կարո Սասունին։ ՀՀ ղեկավարությունը կարծում էր, որ բանակը զենք-զինամթերքով, սննդով, հանդերձանքով, վառելանյութով և փողով ապահովելը մարտունակ բանակ ունենալ է նշանակում, հիմնովին անտեսելով բարոյահոգեբանական գործոնը, որը Հայկական բանակում բավականին ցածր մակարդակում էր։ 1918 թ. մայիսին հերոսական դիմադրությամբ թուրքերին Ախուրյանի ձախ ափը թափած հայկական բանակն ու ընդհանուր վերցրած՝ ՀՀ հայ հասարակությունն ապրում էին պարտվողական հոգեբանությամբ...

Պատերազմին անպատրաստ լինելու տխուր փաստը վերաբերում էր կյանքի առհասարակ բոլոր ոլորտներին (տնտեսական, քաղաքական, դիվանագիտական և այլն), մասնավորաբար, բանակի ու հասարակության՝ պատերազմին հոգեբանական նախապատրաստությանը։ ՀՀ պարբերական մամուլը հեղեղված էր թուրքերի ու նրանց արևելյան ցեղակիցների հետ բարիդրացիության և նույնիսկ բարեկամության մասին հրապարակումներով՝ բթացնելով թշնամու ճանաչման ժողովրդական զանգվածների և զինվորների ընկալումը (ընդգծումը իմն է, Վ.Կ.)...

«Կառավարության ու պարլամենտի համար տաճկական վտանգ չկար, կամ այդ վտանգը սպառնալից չէր»,- գրում է նախարար Արտաշես Բաբալյանը։

...

Թուրքական վտանգի թերագնահատումն ուղեկցվում էր սեփական կարողությունների անհիմն գերագնահատումով, «որովհետև հաղթական էինք մեր անկախության առաջին օրերից իսկ», «լավ զինված և պարենավորված, Անդրկովկասում կռվողի հռչակ հանած, թվով գերազանց» բանակ ունեինք և «ուժեղ էինք Անդրկովկասյան մյուս հանրապետությունների համեմատ»։

Կարծես այսօրվա մասին է գրված։

LinkReply

Comments:
[User Picture]From: xelgen
2007-03-26 11:20 pm (UTC)
Այո…
(Reply) (Thread)
[User Picture]From: hackstuff
2007-03-27 04:31 am (UTC)
Իսկ ի՞նչ կարող եք առաջարկել փոխարենը: Հիշեք 1997 թիվը, երբ ժողովուրդը ոտքի կանգնեց, բայց ոտքերը հեշտությամբ կոտրեցին: Ավելի քան հինգ հարյուրամյակի ընթացքում ստրկացած ժողովրդի ըմբոստ նեկայացուցիչների ոտքերը կոտրել են: Այդ իսկ պատճառով նսեմացված շինականն ու գյուղացին համակերպվելով իրենց անելանելի վիճակի հետ գերադասել են ստրկությունը՝ պարբերական արյունահեղությանը: Իսկ ո՞վ ենք մենք և մեր ժողովուրդը: Մենք հենց այդ ստրուկների հետնորդներն ենք: Մեր մեջ դեռ ապրում է ստրուկը, թեպետև նախնիների ազատատենչ ոգին տարերային ուժգնությամբ երբեմն դուրս է ցայտում, կյանքի ու մահու միջև նեղ արահետ բացելով:

Ստրուկը մեր մեջ՝ մեր առաջին ախոյանն է: Հայոց ազգը պիտ ոչնչացնի յուր ստրկային էությունը: Միայն ազատաշունչ ժողովուրդը դուրս կշպրտի անհրավեր արյունարբուներին յուր հողից՝ և ոչ ստրուկների երկչոտ զանգվածը:
(Reply) (Thread)
[User Picture]From: ahousekeeper
2007-03-27 08:03 am (UTC)
> Իսկ ի՞նչ կարող եք առաջարկել փոխարենը:
Սկսել վերջապես մտածել վաղվա օրվա մասին։

Ինչ վերաբերվում է հայերի «ստրկամտությանը», ապա չեմ համաձայնվի։ Նկարագրած երեւույթը թեպետ եւ երկար ժամանակ պետականություն չունենալու հետեւանք է, բայց ոչ ստրկամտություն։ Արցախը, Զանգեզուրը, Սասունը, Զեյթունը շատ ժամանակ ապրել են անկախ-կիսաանկախ կարգավիճակով եւ ոչ զեյթունցին, ոչ էլ արցախցին միշտ էլ ոգով ազատ են եղել։ Այստեղ խնդիրը այլ է, իմ կարծիքով։ Պետականություն չունենալով, մենք ստիպված զբաղեցրել ենք (ու շարունակում ենք զբաղեցնել) պաշտպանական-սպասողական դիրք։ Քանի որ հարյուրամյակներ շարունակ մեր շուրք ծավալվող իրադարձությունների վրա ազդելու եւ ոչ մի միջոց չենք ունեցել։ Այդ պատճառով էլ գերադասում ենք գլուխներս չցավեցնել ապագայի մասին մտածելով, այլ սպասում ենք, թե ինչ հարված մեզ կհասցվի, ու միայն հարվածը ստանալուց հետո փորձում ենք դրան պատասխան տալ։ Սա արդեն դարձել է մեր ազգային բնավորության գիծ։
(Reply) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: hackstuff
2007-03-27 12:07 pm (UTC)
Մեջբերում
Արցախը, Զանգեզուրը, Սասունը, Զեյթունը շատ ժամանակ ապրել են անկախ-կիսաանկախ կարգավիճակով եւ ոչ զեյթունցին, ոչ էլ արցախցին միշտ էլ ոգով ազատ են եղել։

Ի՞նչպես կարելի է խոսել անկախ կամ կիսաանկախ կարգավիճակի մասին, երբ հայի կյանքը ոչինչ չարժեր նույնիսկ վերը նշված շրջաններում և պատահած մարդու վիզը կարող էր թուրքի կամ քրդի յաթաղանի տակն ընկնել: Ի դեպ, հաճախ ոստիկան-հարկահավաքներներ էին նշանակվում ծախու հայերը, որոնց գազանությունից նույնիսկ թուրքերն ու քրդերն էին զարհուրում (հիշո՞ւմ եք «Խենթը»): Հարուստ ուռճացած գյուղացիները գերադասում էին տուրք տալ թշնամուն, վախենալով կորցնել սեփական գանձերն ու ունեցվածքը, իսկ փոքրաթիվ զինված ջոկատերը (հետագայում էլ հայկական կուսակցությունները) միմյանց հետ այդպես էլ լեզու չգտան: Սա՞ է ոգով ազատ լինելը:

Ամեն ոք մտածում էր յուր գլխի և գրպանի մասին: Շատ քչերն էին հետաքրքված ազգի ազատագրման հարցում (ռամիկը դրանց խենթ էր կոչում), և հալածվում էին ոչ միայն թշնամու, այլ նաև սեփական ազգի կողմից:
«Հաւիտենօրեն զզւելի ստրուկնե՜ր, որոնք տկար իրենց չարութիւնը բաւարարելու - իրենց հայազգի «թշնամիները» ոչնչացնել տալու սեւ նպատակով - միշտ էլ օգտւել են օտար ուժերից»: Գարեգին Նժդեհի այս խոսքերը լիովին բնութագրում են խավարամիտ մարդկային զանգվածների ոգու և խղճի ազատության աստիճանը: Քանի դեռ հայ ժողովուրդը յուր ազգանվեր և ազատատենչ ներկայացուցիչներին որակում է որպես «խենթ» ու «թշնամի», ստրուկը նրա մեջ կշարունակի արմատանալ:
(Reply) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: ahousekeeper
2007-03-27 12:24 pm (UTC)
Խենթը, այնուամենայնիվ, պատմական սկզբնաղբյուր չէ, այլ առաջին հերթին քարոզչական գործ։ Չնայած, որ Ձեր ասածներից շատ բաներ եղել են, բայց ոչ համատարած։ Պատմական փաստ է. Արցախը, Զանգեզուրը, Սասունն ու Զեյթունը եղել են կիսաանկախ։ Օրինակ, Խամսայի մելիքություններում եւ ոչ մի թուրք կամ պարսիկ հարկահավաք հայ գյուղացուց տուրք չէր հավաքում։

Պետք եղած ժամանակ մերոնք էին ում գլուխը որ պետք է թրցնում։ Պետք հիշել, որ Վանի կամ Կարինի հայության վիճակը բավականին տարբերվում էր Սասնա կամ Զեյթունի հայության վիճակից՝ անկախության տեսակետից։ Հայերի «ստրկամտությունն» ու «կռվող չլինելը»՝ միֆեր են, որոնք բավականին հաջողությամբ սրսկվել են մեր ուղեղների մեջ։
(Reply) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: hackstuff
2007-03-27 01:47 pm (UTC)
Մեջբերում
Խենթը, այնուամենայնիվ, պատմական սկզբնաղբյուր չէ, այլ առաջին հերթին քարոզչական գործ։

Այո, սկզբնաղբյուր չէ, բայց գրի է առնվել պատմական իրողությունների հիման վրա:

Մեջբերում
Պետք եղած ժամանակ մերոնք էին ում գլուխը որ պետք է թրցնում։

Բայց դա մեզ չփրկեց Ցեղասպանությունից: Ժողովուրդը չհամախմբվեց, և գերադասեց հետևել թշնամու փուչ խոստումներին: Եթե մենք գլուխ թռցնողներից լինեինք հիմա 28 000 կմ2 հողի վրա չէինք նստի և ժողովրդյան մեծամասնությունը կբնակվեր յուր պապենական օջախում՝ և ոչ օտարերկրում:

Մեջբերում
Հայերի «ստրկամտությունն» ու «կռվող չլինելը»՝ միֆեր են, որոնք բավականին հաջողությամբ սրսկվել են մեր ուղեղների մեջ։

Ո՞վ է ներարկել: Անձամբ իմ ուղեղի մեջ ոչ ոք ոչինչ չի ներարկել: Չգիտեմ ինչպես Ձեզ համար, ինձ համար Նժդեհի խոսքերը ամենևին առասպել չեն՝ այլ առողջ հայացք և գնահատական ցավալի իրադրության: Մեր անհանդուրժողականությունը միմյանց նկատմամբ և երկպառակտվածությունը պատկերվում է նույնիսկ ազգային էպոսում:

Նույն ազգը տվել է և անձնազոհ հերոսներ և դավաճան ստրուկներ: Բոլորին որակել որպես հերոս կամ դավաճան՝ անիմաստ է:
(Reply) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: ahousekeeper
2007-03-27 03:59 pm (UTC)
> Այո, սկզբնաղբյուր չէ, բայց գրի է առնվել պատմական իրողությունների հիման վրա:

«300» կինոնկարն էլ է «հիմնված» պատմական իրադարձությունների վրա։ Կարդացեք, խնդրում եմ, նույն Րաֆֆիի Խամսայի մելիքությունները պատմական, եւ ոչ թե գեղարվեստական գործը։

> Բայց դա մեզ չփրկեց Ցեղասպանությունից:
Իսկ արդյո՞ք ես պնդել եմ, թե Սասնա կամ Զեյթունի կիսաանկախ կարգավիճակը մեզ պետք է փրկեր ցեղասպանությունից։

> Եթե մենք գլուխ թռցնողներից լինեինք հիմա 28 000 կմ2
> հողի վրա չէինք նստի և ժողովրդյան մեծամասնությունը
> կբնակվեր յուր պապենական օջախում՝ և ոչ օտարերկրում:
Ազատագրված տարածքով՝ 40000։

Խնդրում եմ, ուշադիր կարդացեք գրառումս. խնդիրը ոչ թե գլուխ թռցնելու մեջ է, այլ այն, որ հետեւողական չէ մեր պայքարը։ Սասունցիները 1894-ին ապստամբեցին, ահագին էլ գլուխ ջարդեցին, բայց քանի որ ժամանակին երկարատեւ պայքարի համար անհրաժեծտ պաշարների հարցը անտեսել էին, ջախջախվեցին, հետն էլ 10000 խաղաղ բնակիչ մորթվեց։ Զեյթունցիք իր հերթին 1896-ին ՀԱՂԹԵՑԻՆ թուրքերին, սակայն այդպես էլ չկարողացան հաղթանակի պտուղները քաղել։ 1918-ին հայերը ահագին գլուխ թռցրին եւ ի՞նչ։ Ընդամենը երկու տարուց հանձնեցին Կարսը։

> Ո՞վ է ներարկել: Անձամբ իմ ուղեղի մեջ ոչ ոք ոչինչ չի ներարկել: ... Նույն ազգը տվել է և անձնազոհ հերոսներ և դավաճան ստրուկներ:
Սա արդեն ուրիշ հարց։ Տարբերությունը զգացեք, սկզբից ասացիք. «Մեր մեջ դեռ ապրում է ստրուկը», հիմա ասում եք, որ ստրուկներ էլ կան, հերոսներ էլ։

Դուք բերեցիք իբր թե դարերով ստրուկ եղած շինականի օրինակը, ես ի պատասխան բերեցի Սասունի, Զեյթունի, Արցախի ու Սյունիքի օրինակները։ Նշանակում է ողջ ազգը չէր, որ ստրկացած էր։ Հիմա հետս վիճելով եկաք նույն եզրակացությանը :)
(Reply) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: hackstuff
2007-03-27 07:02 pm (UTC)
Մեջբերում
«300» կինոնկարն էլ է «հիմնված» պատմական իրադարձությունների վրա։ Կարդացեք, խնդրում եմ, նույն Րաֆֆիի Խամսայի մելիքությունները պատմական, եւ ոչ թե գեղարվեստական գործը։

Շնորհակալ եմ, վաղուց եմ ընթերցել: Կինոնկարի և Րաֆֆու ստեղծագործությունների միջև սարի ու ձորի տարբերություն կա. չեմ հասկանում, ինչպե՞ս կարելի է համեմատել գեղարվեստական կինոնկարը պատմավեպի հետ: Րաֆֆու ստեղծագործական գործունեության հետ ծանոթ եմ բավականին մանրամասնորեն, և կարող եմ Ձեզ հավատացնել, որ նրա գրեթե բոլոր վեպերը հիմնված են պատմական իրադարձությունների վրա: Հեղինակը շատ է ճանապարհորդել և լինելով հայկական տարբեր շրջաններում, տեղեկություններ է հավաքել բնակչությունից՝ տեղի ունեցած անցքերի մասին: Այդ մասին կարող եք կարդալ նրա կենսագրական ակնարկներում:

Մեջբերում
Իսկ արդյո՞ք ես պնդել եմ, թե Սասնա կամ Զեյթունի կիսաանկախ կարգավիճակը մեզ պետք է փրկեր ցեղասպանությունից։

Դուք արդեն քանիերորդ անգամ նշում եք մի քանի շրջանների կիսաանկախ կարգավիճակի մասին: Ես մոտենում եմ այս հարցին ելնելով համայն արևմտահայության կարգավիճակից: Միայն միաբանությունը բոլոր հայաբնակ շրջանների կարող էր կանխել Ցեղասպանությունը: Բայց միասնություն չկար, ազգը պառակտված էր մանր կտորների, որոնցից շատերը կամ ցանկություն չունեին ըմբոստանալու, կամ՝ հնարավորություն:
Իսկ ինչու էր պառակտված և ըմբոստանալու ցանկություն չկար՝ բացատրված է իմ նախորդ գրառումներում:

Մեջբերում
Սա արդեն ուրիշ հարց։ Տարբերությունը զգացեք, սկզբից ասացիք. «Մեր մեջ դեռ ապրում է ստրուկը», հիմա ասում եք, որ ստրուկներ էլ կան, հերոսներ էլ։

Պետք չէ աղավաղել գրության իմաստը, կոնտեքստից դուրս մեջբերումով: Այդ հասկացողությունները միմյանց չեն հակասում: Ժամանակին ազգը տվել է և՛ հերոսներ, և՛ ստրուկներ: 1997 թվականը ապացուցեց որ հիմա հերոսներ չկան և մեր մեջ դեռ ապրում է ստրուկը:
Խնդրում եմ չընդունեք ստրուկ բառը որպես վիրավորանք: Այն բնութագրում է ինքնուրույնությունից զուրկ երկչոտ անձանց:

Մեջբերում
Դուք բերեցիք իբր թե դարերով ստրուկ եղած շինականի օրինակը, ես ի պատասխան բերեցի Սասունի, Զեյթունի, Արցախի ու Սյունիքի օրինակները։ Նշանակում է ողջ ազգը չէր, որ ստրկացած էր։

Ոչ: Ձեր օրինակները նկարագրում են ընդամենը հիսուն տարվա պայքարը (19-րդ դարի կեսից մինչ 20-րդ դարի սկիզբը), որը սահմանափակվեց Ցեղասպանությամբ և հարյուր հազարավոր հայերի բռնի թուրքացմամբ: Շինականն ու գյուղացին իրոք դարերով ստրուկ են եղել: Կարճաժամկետ ազատագրումը Դավիթ-Բեկի, Մխիթար Սպարապետի և այլոց մղած հերոսամարտերի արդյունքում, ցավոք գյուղացու և շինականի վիճակը չեն բարելավել: Բազում դեսպանները առաքված էին օտար երկրներ օգնություն խնդրելու. մի՞թե այս չէ նսեմացված ժողովրդի հուսալքության ապացույցը:
(Reply) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: ahousekeeper
2007-03-29 09:39 am (UTC)
> Չեմ հասկանում, ինչպե՞ս կարելի է համեմատել գեղարվեստական կինոնկարը պատմավեպի հետ:
Որովհետեւ պատմավեպն էլ գեղարվեստական ստեղծագործություն է, այլ ոչ թե պատմագրական հետազոտություն։

> կարող եմ Ձեզ հավատացնել, որ նրա գրեթե բոլոր վեպերը հիմնված են պատմական իրադարձությունների վրա:
Ամերիկյան «300» կինոնկարը նույնպես հիմնված է իրական պատմական իրադարձությունների վրա, բայց դրանով պատմություն ուսումնասիրելը ծիծաղելի է։

> Հեղինակը շատ է ճանապարհորդել և լինելով հայկական տարբեր շրջաններում, տեղեկություններ է հավաքել բնակչությունից՝ տեղի ունեցած անցքերի մասին: Այդ մասին կարող եք կարդալ նրա կենսագրական ակնարկներում:
Եւս մեկ անգամ առաջարկում եմ գեղարվեստական գրականությունն ու բանահյուսությունը չխառնել պատմագրության հետ։

> Դուք արդեն քանիերորդ անգամ նշում եք մի քանի շրջանների կիսաանկախ կարգավիճակի մասին:
Այո, ժխտելու համար Ձեր այն պնդումը, որ հայը վերջին դարերի ընթացքում անխտիր եղել է ճնշված, եւ հետեւաբար՝ ստրկամիտ։ Իսկ դուք համառորեն շարունակում եք պնդել, թե չէ «ստրուկ» էինք։

> Ես մոտենում եմ այս հարցին ելնելով համայն արևմտահայության կարգավիճակից:
Ու դրանով երկու սխալ եք անում։ Առաջինը՝ հայությունը դա միայն արեւմտահայությունը չէ։ Արցախցին էլ, սյունիքցին էլ հայ են։ Երկրորդը՝ նույնիսկ Արեւմտյան Հայաստանի ոչ բոլոր բնակիչներն են եղել այնպես ճնշված, ինչպես փորձում եք ներկայացնել։ Սասունցու կամ զեյթունցու ստրկամտության մասին խոսելն անընդունելի է։

> Միայն միաբանությունը բոլոր հայաբնակ շրջանների կարող էր կանխել Ցեղասպանությունը: Բայց միասնություն չկար, ազգը պառակտված էր մանր կտորների, որոնցից շատերը կամ ցանկություն չունեին ըմբոստանալու, կամ՝ հնարավորություն:
Բայց սա ի՞նչ կապ ունի Ձեր պնդած ստրկամտության հետ։

> Իսկ ինչու էր պառակտված և ըմբոստանալու ցանկություն չկար՝ բացատրված է իմ նախորդ գրառումներում:
Դուք փորձում եք խառնել երկու բան. պառակտումն ու ստրկամտությունը։ Սրանք իրար հետ ուղիղ կապ չունեցող երեւույթներ են։ Կարելի է լինել ազատ ու անկախ, բայց պառակտված։

> Պետք չէ աղավաղել գրության իմաստը, կոնտեքստից դուրս մեջբերումով:
Ինչո՞ւմն է կայանում աղավաղումը։ Խնդրեմ, ահա Ձեր լրիվ գրվածը, ոչ մի տարբերություն.

Ավելի քան հինգ հարյուրամյակի ընթացքում ստրկացած ժողովրդի ըմբոստ նեկայացուցիչների ոտքերը կոտրել են: Այդ իսկ պատճառով նսեմացված շինականն ու գյուղացին համակերպվելով իրենց անելանելի վիճակի հետ գերադասել են ստրկությունը՝ պարբերական արյունահեղությանը: Իսկ ո՞վ ենք մենք և մեր ժողովուրդը: Մենք հենց այդ ստրուկների հետնորդներն ենք: Մեր մեջ դեռ ապրում է ստրուկը, թեպետև նախնիների ազատատենչ ոգին տարերային ուժգնությամբ երբեմն դուրս է ցայտում, կյանքի ու մահու միջև նեղ արահետ բացելով:


Դուք անում եք անթույլատրելի ընդհանրացումներ. «Մեր մեջ դեռ ապրում է ստրուկը»։ Ո՞վ է այդ «մենք»-ը։ Անձամբ Ձեր մեջ ապրո՞ւմ է ստրուկ։ Դուք անում եք ընդհանրացված եզրակացություններ եւ անընդհատ մերժում այն, ինչ կարող է հակասել Ձեր խոսքերին։

> Ոչ: Ձեր օրինակները նկարագրում են ընդամենը հիսուն տարվա պայքարը (19-րդ դարի կեսից մինչ 20-րդ դարի սկիզբը)
Արցախը մինչեւ 18-րդ դարի վերջը եղել է կիսաանկախ, ժամանակներով լրիվ անկախ։ Ի՞նչ հիսուն տարի։ Արցախի գերությունը տեւել է շատ կարճ, մոտ կես դար։

> Կարճաժամկետ ազատագրումը Դավիթ-Բեկի, Մխիթար Սպարապետի և այլոց մղած հերոսամարտերի արդյունքում, ցավոք գյուղացու և շինականի վիճակը չեն բարելավել:

Իսկ ո՞ր երկրում է գյուղացու վիճակը բարվոք եղել, ո՞ր երկրում է գյուղացին եղել ազատ կամ գոնե ազատամիտ։

Բազում դեսպանները առաքված էին օտար երկրներ օգնություն խնդրելու. մի՞թե այս չէ նսեմացված ժողովրդի հուսալքության ապացույցը:
Ոչ, բացարձակապես։ Ընդհակառակը ցույց է տալիս, որ հայերը չէին հաշտվում ենթակա իրավիճակի հետ ու ամեն հնարքով փորձում էին ազատվել։
(Reply) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: hackstuff
2007-03-29 05:03 pm (UTC)
Համառորեն է թե ոչ՝ ես ծանոթ եմ հայոց պատմության հետ և չեմ փորձում այն աղավաղել: Եթե ցանկություն ունեք հայրենասիրական պրոպագանդայով զբաղվել՝ խնդրեմ, հակաճառելու մտադրություն չունեմ: Նմանապես մտադրություն չունեմ շարունակել այս վեճը, քանի որ դուք չեղյալ եք հայտարարում պատմական փաստերը, փոխրենը առաջարկելով ազատ անկախ երկրի առասպելական նմուշ:

>Որովհետեւ պատմավեպն էլ գեղարվեստական ստեղծագործություն է, այլ ոչ թե պատմագրական հետազոտություն։
Քիչ առաջ առաջարկում էիք կարդալ «Խամսայի մելիքությունները» վեպը, ներկայացնելով որպես «պատմական, եւ ոչ թե գեղարվեստական գործ», հիմա էլ ասում եք թե «պատմավեպն էլ գեղարվեստական ստեղծագործություն է»:
Վեջնականապես որոշեք. պատմավեպը Ձեզ համար գեղարվեստական ստեղծագործություն է, թե՞ պատմական:

>Եւս մեկ անգամ առաջարկում եմ գեղարվեստական գրականությունն ու բանահյուսությունը չխառնել պատմագրության հետ։
Իսկ կարո՞ղ եք բացատրել, ի՞նչ կապ ունի բանահյուսությունը Րաֆֆու ճանապարհորության հետ, եթե նա բնակչությունից տեղեկություններ է հավաքել մարդկանց և տեղի ունեցած ընդհարումների մասին: «Խենթը» բնութագրում է մարդկանց կացությունը՝ և ոչ կեցությունը: Ամենուրեք՝ և՛ հրատարակված աշխատություններում, և՛ համացանցում կարող եք գտնել.

[Слава Раффи основана преимущественно на его тенденциозных романах и повестях: “Джалалледдин”, “Хент”, “Искры”, “Самуэл”, “Давид-бек”, изображающих тяжелое положение армян, которое Раффи прекрасно изучил во время своих странствований.]

>Այո, ժխտելու համար Ձեր այն պնդումը, որ հայը վերջին դարերի ընթացքում անխտիր եղել է ճնշված, եւ հետեւաբար՝ ստրկամիտ։ Իսկ դուք համառորեն շարունակում եք պնդել, թե չէ «ստրուկ» էինք։
Նախ կխնդրեմ, չվերագրել ինձ այն, ինչը ես չեմ գրել: «Ստրակամիտ» բառը Ձեր նորամուծությունն է: Դուք կարող եք ժխտել ինչ որ կամենաք, բայց կարո՞ղ եք ապացուցել:

>Առաջինը՝ հայությունը դա միայն արեւմտահայությունը չէ։
Հայաբնակ շրջանների մոտ 90% կազմում է արևմտահայությունը: Դուք առաջարկում եք անտեսե՞լ բնակչության գերակշռող մեծամասնությունը:

>Երկրորդը՝ նույնիսկ Արեւմտյան Հայաստանի ոչ բոլոր բնակիչներն են եղել այնպես ճնշված, ինչպես փորձում եք ներկայացնել։ Սասունցու կամ զեյթունցու ստրկամտության մասին խոսելն անընդունելի է։
Կրկին «ստրկամտություն»: Հորինում եք մի բառ և սկսում եք ինքներդ Ձեզ քննադատել:
Ինչ վերաբերվում է արևմտահայության ծանր դրությանը, խորհուրդ կտայի ծանոթանալ Առաքել Դավրիժեցու «Հայոց Պատմության» հետ: Օրինակ՝ նրա աշխատության այս հատվածը հենց Ձեր կայքից է քաղված.

[Армянский народ сам своими перстами ослепил себя, ибо необузданностью и непокорностью своей погубил он царство свое, его стали попирать ногами, он стал рабом и пленником иных племен и царей; а когда его настигала какая-нибудь беда, когда, оказавшись в безвыходном положении, не видел помощи ниоткуда, он становился беженцем и разбегался в разные стороны.]

>Բայց սա ի՞նչ կապ ունի Ձեր պնդած ստրկամտության հետ։
>Դուք փորձում եք խառնել երկու բան. պառակտումն ու ստրկամտությունը։ Սրանք իրար հետ ուղիղ կապ չունեցող երեւույթներ են։ Կարելի է լինել ազատ ու անկախ, բայց պառակտված։
Կարծում եմ այս տողերը մեկնաբանելու կարիք չկա: Ես պատասխանատու եմ միայն և միայն իմ գրությունների վերաբերյալ հարցերում:

>Ինչո՞ւմն է կայանում աղավաղումը։
Այստեղ մանրամասնորեն բացատրված է թե ինչում: Խնդրում եմ, ուշադիր կարդացեք գրառումը մինչև վերջ:

>Արցախը մինչեւ 18-րդ դարի վերջը եղել է կիսաանկախ, ժամանակներով լրիվ անկախ։ Ի՞նչ հիսուն տարի։ Արցախի գերությունը տեւել է շատ կարճ, մոտ կես դար։
Ուրախ եմ, որ գոնե Արցախը մինչև 18-րդ դարի վերջը եղել է կիսաանկախ:
Հիսուն տարին դա ազատագրական պայքարի ամենաակտիվ փուլն է և վերաբերվում է ոչ միայն Արցախյան այլև համայն ընդդիմադիր հայությանը:

>Իսկ ո՞ր երկրում է գյուղացու վիճակը բարվոք եղել, ո՞ր երկրում է գյուղացին եղել ազատ կամ գոնե ազատամիտ։
Նորից եմ անդրադառնում հայոց պատմությանը: Գյուղացին ճորտ է եղել, հասկնո՞ւմ եք: Իր տքնաջան աշխատանքով կերակրել է թաթար-մոնղոլներին, պարսիկներին, թուրքերին, ահռելի hարկեր ու տուրքեր վճարել: Թշնամին դրա դիմաց նրան թալանել է, առևանգել ու բռնաբարել կանանց, սրի քաշել երեխաներին: Ոչ մի ազգ սեփական հողում այսքան չի տառապել, որքան հայ գյուղացին ու շինականը:
(Reply) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: ahousekeeper
2007-03-29 05:46 pm (UTC)
Առաջարկում եմ վերադառնալ Ձեր առաջին գրառումին ու քննարկել այն տող առ տող, քանի որ սկզբնական խոսակցությունը ուռել է ու արդեն դժվար է հասկանալ ինչի մասին էր խոսք գնում։
(Reply) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: ahousekeeper
2007-03-29 10:22 pm (UTC)
P.S. Խամսայի մելիքությունները պատմավեպ չէ, այլ պատմագրական աշխատություն։ Իսկ Խենթը վեպ է՝ պատմական դեպքերի հիման վրա գրված գեղարվեստական ստեղծագործություն։
(Reply) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: ahousekeeper
2007-03-29 05:52 pm (UTC)
Վերջին գրառումս այստեղ էր, բայց վերադառնում եմ սկզբին։

> Հիշեք 1997 թիվը, երբ ժողովուրդը ոտքի
> կանգնեց, բայց ոտքերը հեշտությամբ կոտրեցին:
Լավ չեմ հասկանում, թե սա ինչ կապ ունի իմ այն ասածի հետ, որ մի անգամ հաղթանակելով մենք շատ արագ մեզ թույլ ենք թողում ու ապագայի մասին էլ չենք մտածում։

Խնդրում եմ բացատրեք, որ անցնենք հաջորդ նախադասությանը։
(Reply) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: hackstuff
2007-03-30 01:36 am (UTC)

Թեման սահմանափակված է

Գտնում եմ, որ զրույցը շարունակելու կարիք չկա. էջում բավականին փաստեր ու բացատրություններ են զետեղված: Այստեղ կարելի է գտնել բոլոր հետաքրքրող հարցերի պատասխանները:

Հարգանքներով՝ Hack Stuff
(Reply) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: ahousekeeper
2007-03-31 06:26 pm (UTC)

Re: Թեման սահմանափակված է

Սա ուղղակի պատասխաններից խուսափելու պատրվակ է։ Եթե «փաստեր զետեղված լինեին», իսկ «բացատրությունները» լինեին բավարար, ստիպված չէի լինի, վերադառնալ սկզբին։
(Reply) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: hackstuff
2007-04-01 12:41 am (UTC)
>>Եթե «փաստեր զետեղված լինեին», իսկ «բացատրությունները» լինեին բավարար, ստիպված չէի լինի, վերադառնալ սկզբին։
Եթե Ձեզ համար պատմիչի աշխատությունը փաստ չէ, ի՞նչ իմաստ ունի շարունակել զրույցը: Նժդեհի խոսքերն էլ եք չեղյալ հայտարարում: Այն ինչ Ձեզ ձեռք չի տալիս «միֆ» եք կոչում, անկախ նրանից ով է այդ «միֆի» հեղինակը. ես, թե՝ Գարեգին Նժդեհը:
(Reply) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: ahousekeeper
2007-04-01 09:14 am (UTC)

Հերիք է խեղաթյուրեք ասածներս...

Րաֆֆիի «Խամսայի մելիքությունները» պատմագիտական գործ է, այն է՝ գիտական հետազոտություն։ Իսկ «Խենթը» գեղարվեստական վեպ է։ Տարբերությունը չե՞ք տեսնում։

Ու հերիք է Նժդեհին աստվածացնել. նա ինչպես եւ ճիշտ, այնպես էլ սխալ քայլեր է արել իր կյանքում։ Նժդեհի ամեն մի խոսքը դրոշ եք սարքում, որ ի՞նչ։
(Reply) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: uzogh
2007-03-27 06:37 am (UTC)
Ap, Arkadi Ter-Tadevosyani hodvats@ indz kugharkes?
ruben.muradyan@gmail.com
(Reply) (Thread)
[User Picture]From: ahousekeeper
2007-03-27 07:54 am (UTC)
Ուղարկեցի ամբողջ գիրքը։

Edited at 2018-03-24 08:18 pm (UTC)
(Reply) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: nazarian
2007-03-27 07:58 pm (UTC)

Cavok srti, ko asatzneri mej jshmartutyun shat ka.

Petakan mtatzoghuyan kertum@ hay kaghakacineri mej petk e lini karavarutyan gernpatak@. Bayc da chi nkatvum bacarutyam mi kani ejanagin tryukneric (tzaratunk@ kam shurjparn en mtkis galis ays pahin).
(Reply) (Thread)
[User Picture]From: ahousekeeper
2007-03-29 09:45 am (UTC)

Re: Cavok srti, ko asatzneri mej jshmartutyun shat ka.

> Petakan mtatzoghuyan kertum@ hay kaghakacineri
> mej petk e lini karavarutyan gernpatak@.

Դա կլինի միայն այն դեպքում, երբ իշխանությունը ինքը սկսի վերաբերվել երկրին որպես տեր, այլ ոչ թե իրեն պահի որպես երկրին ժամանակավորապես տիրացած՝ թալանի եկած զավթիչներ։

Տարածաշրջանի անկայունության պայմանում իշխանավոր խավը իր համար միակ գործող սցենարը քոչվորականն է համարում. այն է ինչքան հնարավոր է քամել ու հետո ճողոպրել։
(Reply) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: kevork
2007-03-28 10:47 pm (UTC)
Ողջու~յն... Լավ ես? /էդպես էլ չսովորեցի մեր հարցական նշանը գտնելու ձևը/...

Հարց ծագեց. Ծանոթ /ու նորից հարցական նշան:)/ ես Արտավազդ Ավագյանի հոդվածներին:
(Reply) (Thread)
[User Picture]From: ahousekeeper
2007-03-29 09:46 am (UTC)
Ծանոթ չեմ։ Ինչի՞ մասին է գրում։

P.S. Ի՞նչ ծրագիր ես օգտագործում հայերեն գրելու համար։
(Reply) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: dabavog
2009-05-14 09:49 am (UTC)
էս չէի տեսել

+1000
(Reply) (Thread)
[User Picture]From: ahousekeeper
2009-05-14 09:57 am (UTC)
Ուշադրություն դարձրա, որ երկու տարվա ընթացքում բան չի փոխվել։ Ընդհակառակը, այս գրածս ավելի հրատապ է դարձել։
(Reply) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: ditaket
2010-06-28 06:21 am (UTC)
կարդում եմ ևս մի տարի անց...դաժան ա...
(Reply) (Thread)
[User Picture]From: radiovan
2010-06-28 06:55 am (UTC)
Респекты, меня тоже бесит неумение побеждать, а тем более не умение проигрывать.
Если средний армянин по своей культуре общения и поведения ниже среднего турка или грузина или украинца, то я в гробу видел эту историю и все что с ней связано

Арман
(Reply) (Thread)
[User Picture]From: ahousekeeper
2010-07-05 04:33 pm (UTC)
Я ничего не понял, честно :)
(Reply) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: iza1976
2011-09-15 07:12 am (UTC)
Նման գրառումների մասին ասում եմ "На бис".
(Reply) (Thread)